Isı Sayacı Muayenesi, Kalibrasyon ve Muafiyet
Isı sayacının çalışıyor görünmesi ölçüm doğruluğunu tek başına kanıtlamaz. Muayene, kalibrasyon, bakım ve pil değişimi farklı işlemlerdir. Uygulanacak süreç; sayacın kullanım amacı, damga bilgisi, muafiyet durumu ve yürürlükteki mevzuatla birlikte belirlenir. Bu rehberin mevzuat kontrol tarihi 25 Eylül 2026’dır.
Muayene ile kalibrasyonun farkı
Kalibrasyon, ölçüm sonucunun referansla ilişkisinin ve ölçüm belirsizliğinin belirlenmesine yöneliktir. Muayene ise ilgili teknik ve hukuki gereklerin sağlanıp sağlanmadığının değerlendirilmesini içerir. Bir kalibrasyon raporu, tek başına her durumda yasal muayene veya damgalama yerine geçmez. Bakım sırasında cihazın temizlenmesi veya pilinin yenilenmesi de otomatik olarak muayene yapıldığı anlamına gelmez. Belgede hangi işlemin gerçekleştirildiği açıkça yazmalıdır.
Beş yıllık süre nasıl izlenir?
Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği’nin 8. maddesinde periyodik muayene süresi beş yıl olarak düzenlenir. Hesap damga yılı üzerinden yapılır ve damgalanan yıl birinci yıl sayılır. Başvuru, sürenin dolduğu yılı izleyen yılın Ocak başından Şubat sonuna kadar yapılır; son günün tatil olması için düzenlemede özel kural bulunur. Örneğin 2021 damgalı bir sayacın beşinci yılı 2025’tir. Uygulamada muafiyet, önceki muayene ve varsa özel düzenlemeler ayrıca kontrol edilmelidir.
Muafiyet otomatik değildir
Yönetmeliğin 6/A maddesi, ticari amaç dışında kat malikleri arasında ısı paylaşımında kullanılan sayaçlar için koşullu muayene muafiyeti başvurusunu düzenler. Yönetim veya ilgili sorumlu tarafından il müdürlüğüne başvuru, kat malikleri kararı ve gerekli bina bilgileriyle değerlendirilir. Sadece apartman kararı alınması muafiyet yazısının yerini tutmaz. Muafiyet alındığında doğru çalışma sorumluluğu ortadan kalkmaz. Enerji satışı yapan bölgesel şirketler ve diğer kişiler için kapsam farklıdır; bu hüküm her sayaç için genellenemez.
Yetkili servis dosyasında ne bulunmalı?
Servisin ilgili yetki belgesi ve işlem kapsamı doğrulanır. Sayaç listesinde marka, model, seri numarası, damga/üretim yılı, adres ve bağımsız bölüm yer alır. Sökümden önce son endeks ve mühür durumu kaydedilir. Teslim ve geri montaj tarihleri izlenir. Sonuç raporu, yapılan tamir, değiştirilmiş parça ve damga bilgileri dosyalanır. Sayaç takılı olmadığı dönemde tüketimin nasıl ele alındığı ayrıca raporlanmalıdır.
Ücret nasıl değerlendirilir?
Muayene/damgalama bedeli, sökme-takma, taşıma, tamir ve parça bedelleri farklı kalemler olabilir. Güncel resmi tarife ve servis teklifi tarih belirtilerek kontrol edilir. Eski bir internet sayfasındaki tutar bugünkü ücret olarak kullanılmaz. Aynı şekilde idari para cezaları yıllara göre değişebileceğinden sabit ve kaynaksız rakam yayınlamak yanıltıcıdır. Teklifte başarısız muayene ve tamir ihtimalindeki maliyetlerin nasıl ele alınacağı yazılı olmalıdır.
Isı pay ölçer ile ısı sayacını karıştırmayın
Radyatör üstündeki ısı pay ölçer ile debi ve sıcaklık farkından enerji ölçen ısı sayacı farklı cihazlardır. Isı sayacı için verilen beş yıllık periyodu, sırf adında “ısı” geçtiği için her pay ölçere doğrudan uygulamak doğru değildir. Pay ölçerde üretici kontrol/değişim önerileri ve uygulanabilir mevzuat ayrıca değerlendirilir. Cihazın teknik türü belirlenmeden “muayene zorunluluğu” veya “muafiyet” kararı verilmemelidir.
Teknik kontrol tablosu
| İşlem | Temel amaç | Aynı şey değildir |
|---|---|---|
| Kalibrasyon | Referansa göre ölçüm ilişkisi | Otomatik yasal damgalama değildir |
| Muayene | Gereklerin sağlanmasını değerlendirme | Yalnızca pil değiştirme değildir |
| Bakım | İşlev ve fiziksel durumun korunması | Doğruluk garantisi değildir |
| Muafiyet | Mevzuattaki koşullu süreç | Doğru çalışma sorumluluğunu kaldırmaz |
Bu rehberin yanıtladığı diğer başlıklar
- ısı pay ölçer muayene yönetmeliği
- Isı Sayaçları Muayene Yönetmeliği
- Isı Sayacı Muayene ücreti ne kadar?
- Muayene Ve Kalibrasyon
- Isı Sayacı Muayene ve Kalibrasyon
- Kalorimetre Muayene Yönetmeliği
- ısı pay ölçer muayene süresi
- ısı pay ölçer kalibrasyon
- ısı pay ölçer muayene
- ısı pay ölçer muayene ücreti